Xe Trung Quốc xuất khẩu 10 triệu xe: Lợi nhuận lại thu hẹp
Xuất khẩu ô tô Trung Quốc tăng mạnh nhưng biên lợi nhuận giảm sâu vì cạnh tranh khốc liệt trong nước và áp lực chi phí lan rộng ra thị trường toàn cầu.

- Lượng ô tô xuất khẩu của Trung Quốc trong năm nay dự kiến đạt khoảng 10 triệu chiếc nhưng vốn hóa giảm khoảng 270 tỷ USD.
- Doanh số bán lẻ ô tô nội địa tại Trung Quốc trong tháng 10 giảm tháng thứ 13 liên tiếp.
- Trong quý III, doanh số tại Trung Quốc của Mercedes-Benz, Volkswagen và Porsche đều giảm hơn 30%.
Ngành ô tô Trung Quốc đang bước vào giai đoạn nhiều nghịch lý khi sản lượng xuất khẩu dự kiến chạm mốc khoảng 10 triệu xe trong năm nay, nhưng tổng giá trị vốn hóa thị trường của nhóm doanh nghiệp ô tô nước này lại giảm khoảng 270 tỷ USD so với đỉnh cuối năm ngoái.
Con số giảm 270 tỷ USD phản ánh sự sụt giảm giá trị trên thị trường chứng khoán của các nhà sản xuất, chứ không đồng nghĩa với khoản lỗ kinh doanh trực tiếp hay doanh thu bị mất. Tuy nhiên, bức tranh tổng thể cho thấy sự lệch pha giữa quy mô tiêu thụ và hiệu quả tài chính của các hãng xe.
Tại thị trường Việt Nam, nơi các dòng xe từ nhiều xuất xứ đang cạnh tranh về giá và trang bị, diễn biến từ chuỗi cung ứng và mặt bằng giá của ô tô Trung Quốc cũng là yếu tố đáng để người mua xe lần đầu cũng như chủ xe theo dõi.
Sức mua nội địa chững lại và cuộc chiến giảm giá kéo dài
Theo dữ liệu được công bố, doanh số bán lẻ ô tô tại Trung Quốc trong tháng 10 tiếp tục đi xuống, đánh dấu tháng giảm thứ 13 liên tiếp. Áp lực này xuất phát chủ yếu từ cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài và việc chính phủ thu hẹp các chương trình trợ cấp mua xe.
Khi nhu cầu trong nước yếu đi, việc đẩy mạnh xuất khẩu trở thành hướng đi quan trọng để các hãng xe Trung Quốc giải tỏa lượng hàng và duy trì nhịp vận hành của dây chuyền sản xuất. Dù vậy, bài toán lợi nhuận trên từng đầu xe vẫn chưa có lời giải dễ dàng.
Trên thị trường nội địa, hơn 100 thương hiệu ô tô đang cùng cạnh tranh giành khách, trong khi làn sóng sáp nhập hay tái cơ cấu quy mô lớn chưa diễn ra rõ rệt. Sự đông đúc này đẩy các nhà sản xuất vào cuộc đua hạ giá liên tục để giữ thị phần.
Hệ quả trực tiếp của việc giảm giá kéo dài là biên lợi nhuận mỏng đi, thậm chí có hãng phải chấp nhận bán xe dưới giá thành. Cùng lúc đó, năng lực sản xuất của các nhà máy vượt xa nhu cầu thực tế, làm gia tăng tình trạng dư thừa công suất.
Tại Trung Quốc, các hãng ô tô đang tự triệt hạ lẫn nhau. Còn ở thị trường quốc tế, họ đang đẩy những nhà sản xuất lâu đời vào thế khó.
Áp lực lan rộng tới các hãng xe truyền thống
Sự cạnh tranh quyết liệt không chỉ diễn ra trong phạm vi Trung Quốc mà còn tạo sức ép lớn lên các nhà sản xuất ô tô lâu đời trên thế giới, đặc biệt ở châu Âu. Tổng giá trị vốn hóa của các hãng xe niêm yết tại châu Âu đã giảm khoảng 250 tỷ USD so với mức cao nhất ghi nhận trong năm 2024.
Ngay tại thị trường Trung Quốc, các thương hiệu truyền thống cũng gặp nhiều trở ngại về doanh số. Trong quý III, Mercedes-Benz, Volkswagen và Porsche đều ghi nhận lượng xe bán ra tại đây giảm hơn 30%.
Trước sức ép kép từ doanh số và lợi nhuận, nhiều tập đoàn lớn buộc phải điều chỉnh kế hoạch nhân sự và chi phí. Volkswagen đang tính toán cắt giảm khoảng 100.000 việc làm trên toàn hệ thống, trong khi BMW, Renault và Jaguar Land Rover cũng triển khai các biện pháp tiết giảm chi phí để giữ hiệu quả vận hành.
Đối với người mua xe, nhịp độ phát triển sản phẩm nhanh hơn và mức giá cạnh tranh hơn có thể giúp tiếp cận xe mới dễ dàng hơn, nhất là ở nhóm xe điện. Tuy nhiên, việc giá bán liên tục bị kéo xuống cũng đặt ra câu hỏi về độ bền vững của biên lợi nhuận toàn ngành về dài hạn.

Triển vọng tại Mỹ và tác động đến cuộc chơi toàn cầu
Bên cạnh châu Âu và các thị trường hiện hữu, các nhà sản xuất xe điện Trung Quốc cũng dành sự quan tâm cho thị trường Mỹ nhờ lợi thế về giá bán. Dù vậy, hiện chưa có thông tin cụ thể về thời điểm hoặc khả năng những thương hiệu này chính thức bước chân vào thị trường Mỹ.
Xét trên bình diện toàn cầu, cách làm của các hãng xe Trung Quốc đang thiết lập một mặt bằng cạnh tranh mới về tốc độ đưa sản phẩm ra thị trường và chi phí sản xuất. Người tiêu dùng có thêm lựa chọn với mức giá dễ tiếp cận hơn, nhưng các nhà sản xuất lại phải đối mặt với biên lợi nhuận thấp kéo dài.

Với người tiêu dùng tại Việt Nam, bức tranh này cho thấy giá xe và chiến lược sản phẩm của các hãng không tách rời khỏi áp lực chi phí và cạnh tranh toàn cầu. Khi các nhà sản xuất phải xoay xở giữa doanh số và lợi nhuận, người mua cần cân nhắc kỹ cả giá bán niêm yết lẫn giá trị sử dụng lâu dài.

Để lại một bình luận